Theo các nội dung được đề cập trong Nghị định 288, mọi tổ chức và cá nhân sở hữu, điều khiển, nhập khẩu hoặc chế tạo thiết bị bay như máy bay không người lái, flycam, tàu lượn có động cơ, khí cầu… đều phải đăng ký phương tiện, đăng ký người điều khiển và xin phép bay trước mỗi lần hoạt động. Người điều khiển phương tiện bay phải đủ điều kiện về độ tuổi, có giấy phép phù hợp, chấp hành đầy đủ quy trình chuyên môn và không sử dụng rượu bia, chất kích thích khi điều khiển thiết bị bay.

Trong đó, người dân tuyệt đối không được tự ý bay tại khu vực cấm bay, khu vực quân sự, trụ sở cơ quan Nhà nước, công trình trọng điểm, khu dân cư đông đúc hoặc khu vực gần cảng hàng không, sân bay. Việc sử dụng thiết bị bay để quay lén, xâm phạm đời tư, hoặc ghi hình khu vực nhạy cảm về quốc phòng, an ninh là hành vi vi phạm pháp luật. Người vi phạm có thể bị xử phạt hành chính, tịch thu phương tiện, hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự nếu gây hậu quả nghiêm trọng.

Sử dụng Flycam/Drone/UAV cần tuân thủ điều gì?

Người dân cần tìm hiểu kỹ các quy định về phân loại Flycam/Drone/UAV để thực hiện đăng ký, xin phép theo đúng quy định của pháp luật (ảnh minh họa)

Điều 2 – Khoản 6, Khoản 7 – Luật Phòng không nhân dân quy định: “6. Tàu bay không người lái là phương tiện bay mà việc điều khiển, duy trì hoạt động của chuyến bay không cần có sự điều khiển trực tiếp của người lái trên phương tiện bay đó... 7. Phương tiện bay khác bao gồm các loại khí cầu, mô hình bay, dù bay, diều bay (trừ diều bay dân gian) và thiết bị bay khác có người điều khiển hoặc không có người điều khiển mà không phải là tàu bay, tàu bay không người lái”. Như vậy, Flycam và các loại Drone được xếp vào nhóm "tàu bay không người lái", trong khi đó, các loại tàu lượn được mô phỏng theo hình dáng, kiểu cách các loại máy bay, được gắn động cơ sử dụng nguồn năng lượng bằng pin hoặc nhiên liệu lỏng, rắn hoặc năng lượng mặt trời, được điều khiển bằng vô tuyến hoặc chương trình lập sẵn… được xếp vào nhóm “mô hình bay”. Để tìm hiểu rõ hơn về phân loại các phương tiện bay, Nhân dân cần tìm hiểu tại  Điều 4 của Nghị định 288/2025/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết về phân loại phương tiện bay. Nghị định này cũng nêu rõ việc sử dụng “tàu bay không người lái” hoặc “mô hình bay” cho mục đích cá nhân, nghiên cứu khoa học hoặc thể thao… đều phải được cấp phép từ trước của cơ quan có thẩm quyền. Điều này nhằm đảm bảo an ninh quốc phòng, trật tự công cộng và tránh các rủi ro liên quan đến an toàn hàng không.

Việc quản lý, cấp phép điều khiển "tàu bay không người lái" hoặc "mô hình bay" sẽ do Cục Tác chiến - Bộ Tổng tham mưu Quân đội Nhân dân Việt Nam (trực thuộc Bộ Quốc phòng) chịu trách nhiệm theo quy định của Luật Phòng không nhân dân và Nghị định số 288/2025/NĐ-CP của Chính phủ quy định về quản lý tàu bay không người lái và phương tiện bay khác.

Theo Khoản 10 - Điều 8 của Nghị định số 282/2025/NĐ-CP (thay thế cho Nghị định số 144/2021/NĐ-CP trước đây), mức phạt hành chính đối với hành vi tổ chức hoạt động bay mà chưa được cấp phép là:

“Phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng đối với một trong những hành vi sau đây:

a) Thực hiện hoạt động bay không người lái và các phương tiện bay siêu nhẹ khi chưa có phép bay do cơ quan có thẩm quyền cấp;…”

Và Khoản 11 – Điều 8 quy định mức phạt đối với hành vi sử dụng Flycam/Drone/UAV gây cản trở, mất an toàn cho các phương tiện bay khác (máy bay quân sự, máy bay dân dụng…)

“Phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 40.000.000 đồng đối với hành vi sử dụng tàu bay không người lái, phương tiện bay siêu nhẹ cản trở hoặc gây mất an toàn cho các phương tiện bay khác.” Kèm theo mức phạt bổ sung là tịch thu tang vật (quy định tại Khoản 13 – Điều 8 – Nghị định số 282/2025/NĐ-CP).

Xử phạt hành chính mức phạt 4.000.000 đồng đến 6.000.000 đồng đối với hành vi: “Sử dụng tàu bay không người lái và các phương tiện bay siêu nhẹ treo cờ, biểu ngữ, thả truyền đơn, phát loa tuyên truyền ngoài quy định của phép bay;…” (điểm g – Khoản 4 – Điều 8 - Nghị định số 282/2025/NĐ-CP);

Xử phạt hành chính mức phạt 6.000.000đ đến 8.000.000đ đối với các hành vi: “Quay phim, chụp ảnh, vẽ sơ đồ địa điểm cấm, khu vực cấm liên quan đến quốc phòng, an ninh;…” (điểm c – Khoản 5 – Điều 8 – Nghị định 282/2025/NĐ-CP); “Sử dụng tàu bay không người lái và các phương tiện bay siêu nhẹ phóng, bắn, thả từ trên không các loại vật, chất gây hại hoặc chứa đựng nguy cơ gây hại khi không được phép;” (điểm g – Khoản 5 – Điều 8 – Nghị định 282/2025/NĐ-CP)

Và đặc biệt chú ý đến các Khoản 6, Khoản 7, Khoản 8 – Điều 8 – Nghị định số 282/2025/NĐ-CP đối với các hành vi sử dụng thiết bị bay không đúng mục đích đăng ký, chụp ảnh, quay phim khi không được phép và không chấp hành lệnh, hiệu lệnh của cơ quan quản lý, điều hành bay (mức phạt từ 8.000.000đ đến 15.000.000đ).

Các mức phạt nêu trên áp dụng đối với cá nhân, đối với tổ chức thì gấp hai lần mức phạt trên. (Khoản 2 – Điều 5 – Nghị định 282/2025/NĐ-CP)

Không chỉ bị xử phạt về hành chính, nếu sử dụng máy bay không người lái dẫn đến hậu quả nghiêm trọng, làm bị thương hoặc gây chết người… người điều khiển các thiết bị bay có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo Điều 128 của Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017), tội "vô ý gây chết người", đặc biệt là khi sử dụng Flycam gần đường giao thông có thể gây ra những tai nạn giao thông nghiêm trọng cho người đang tham gia giao thông. Theo đó, người vi phạm có thể bị xử phạt tù từ 1 năm đến 12 năm, tùy theo mức độ thiệt hại. Ngoài ra, việc sử dụng Flycam để quay lén, chụp chiếu, xâm phạm đời tư, hình ảnh cá nhân của người khác cũng là hành vi vi phạm pháp luật nghiêm trọng…

Tai nạn chết người do xe máy va chạm với Drone phun thuốc bảo vệ thực vật xảy ra tại Kiên Giang

Sử dụng Flycam có cần phải xin phép? Xin phép ở đâu?

Hiện nay, pháp luật Việt Nam đã quy định rõ đối với các trường hợp được miễn cấp phép bay (quy định tại khoản 3 - Điều 30 - Luật số 49/2024/QH15 của Quốc hội ban hành Luật Phòng không nhân dân – chẳng hạn như Hoạt động ngoài khu vực cấm bay, khu vực hạn chế bay, phạm vi hoạt động trong tầm nhìn trực quan bằng mắt thường, có trọng lượng cất cánh tối đa nhỏ hơn 0,25 kg để phục vụ vui chơi giải trí…)

Đối với trường hợp phải xin cấp phép bay người dân cần tra cứu khu vực cấm bay, hạn chế bay tại trang web https://cambay.mod.gov.vn/ (khu vực cấm bay, hạn chế bay chỉ cấp phép cho hoạt động bay công vụ theo diện đặc biệt). Nếu người dân sử dụng các phương tiện trên mà chưa có sự đồng ý của cơ quan nhà nước có thẩm quyền là làm trái với quy định, có thể bị xử phạt vi phạm hành chính và tịch thu phương tiện. Cụ thể:

Theo quy định của Nhà nước, trước khi sử dụng thiết bị bay, người dân cần tìm hiểu Luật Phòng không nhân dân và Nghị định số 288/2025/NĐ-CP quy định về việc các điều kiện, thủ tục liên quan đến phép bay của tàu bay không người lái và các phương tiện bay khác. Theo các quy định trên, tất cả các hoạt động bay sử dụng phương tiện bay trọng lượng trên 0,25kg và bay phục vụ công việc (quay phim thương mại, sản xuất nông nghiệp, khảo sát dịch vụ…) đều phải xin phép Bộ Quốc phòng, Bộ Tư lệnh quân khu hoặc Bộ Chỉ huy quân sự các tỉnh; địa chỉ gửi đơn xin phép là Cục Tác chiến - Bộ Tổng tham mưu, số 1 Nguyễn Tri Phương, phường Ba Đình, thành phố Hà Nội; Bộ Tư lệnh các quân khu và Bộ Chỉ huy quân sự các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương.

Do đó, để điều khiển phương tiện bay này người dân cần làm Đơn xin giấy phép bay.

Hồ sơ xin phép đăng ký phương tiện bay sẽ yêu cầu bao gồm các giấy tờ như sau:

1. Đơn đề nghị cấp phép bay bằng tiếng Việt và tiếng Anh: Sử dụng và soạn theo đúng mẫu đơn xin phép bay Flycam (Mẫu số 06) của Nghị định 288/2025/NĐ-CP. (ghi đầy đủ thông tin cá nhân/đơn vị, số Giấy phép điều khiển, loại UAV, mục đích bay, khu vực và thời gian bay dự kiến)

2. Chứng minh nhân dân/Căn cước công dân/Hộ chiếu của người đại diện làm đơn (photo công chứng). Trường hợp là công ty xin cấp phép cần phải có thêm giấy đăng ký kinh doanh (photo công chứng).

3. Bản sao Giấy đăng ký phương tiện bay còn hiệu lực.

4. Bản sao Giấy phép điều khiển bay của người trực tiếp điều khiển.

5. Tài liệu kỹ thuật UAV (ảnh, thông số kỹ thuật, chứng minh kỹ thuật an toàn).

6. Bản đồ, vị trí bay, kế hoạch bay chi tiết, ghi rõ độ cao, phạm vi, thời gian bay.

7. Các văn bản chấp thuận của chính quyền, cơ quan quản lý khu vực bay (nếu bay ở vùng hạn chế/cấm)

Sau khi đã chuẩn bị hồ sơ, nếu xin phép bay tại Bộ Tổng tham mưu, người dân có thể nộp xin cấp giấy phép bay bằng 2 cách:

- Cách 1: Nộp trực tiếp tại Cục Tác chiến - Bộ Tổng tham mưu, số 1 Nguyễn Tri Phương, phường Ba Đình, thành phố Hà Nội. Số điện thoại hỗ trợ xin cấp phép bay của Cục là 069 533200; 069 533105.

- Cách 2: Nộp qua đường bưu điện tới địa chỉ: Bộ Quốc Phòng - số 1 Nguyễn Tri Phương, phường Ba Đình, Hà Nội.

- Cách 3: nộp trực tuyến qua Cổng dịch vụ công quốc gia

Nếu xin phép bay tại Bộ Tư lệnh các quân khu, Bộ Chỉ huy quân sự các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, người dân có thể nộp đơn xin phép bay tại trụ sở Bộ Tư lệnh các quân khu hoặc Bộ Chỉ huy quân sự các tỉnh, thành phố.

Những hành vi bị nghiêm cấm khi sử dụng flycam

Sử dụng Flycam không đúng cách và vi phạm quy định của pháp luật có thể gây nguy hiểm và xâm phạm đến quyền lợi của cá nhân và cộng đồng. Do đó, cần tuân thủ những hành vi bị nghiêm cấm sau khi sử dụng Flycam:

Xâm phạm quyền riêng tư: Flycam có khả năng ghi lại hình ảnh và âm thanh, việc sử dụng Flycam để xâm phạm quyền riêng tư của người khác là vi phạm pháp luật. Người dùng Flycam cần tuân thủ quy định về quyền riêng tư và không được sử dụng Flycam để theo dõi, quay lén hoặc xâm phạm vào không gian riêng tư của người khác.

Gây nguy hiểm cho người và tài sản: Việc sử dụng Flycam không đúng cách hoặc không tuân thủ quy định an toàn có thể gây nguy hiểm cho người và tài sản. Người dùng Flycam cần tuân thủ các quy định về khoảng cách an toàn, không bay gần các khu vực đông dân cư, không bay vào không gian hạn chế hay cấm bay.

Gây cản trở hoạt động của người khác: Flycam có thể gây cản trở hoạt động của người khác, đặc biệt là trong các khu vực công cộng như công viên, sự kiện. Người dùng Flycam cần tuân thủ quy định và chỉ sử dụng Flycam ở những nơi cho phép và không gây phiền hà hoặc cản trở người khác.

Sử dụng Flycam với mục đích không đúng đắn: Sử dụng Flycam để thực hiện các hành vi bất hợp pháp, xâm phạm quyền lợi của người khác hoặc vi phạm các quy định pháp luật khác là hoạt động bị cấm. Người dùng Flycam cần chỉ sử dụng Flycam với mục đích hợp pháp và tuân thủ các quy định của pháp luật.

Các khu vực hạn chế bay và cấm bay Flycam

Tra cứu vùng cấm bay trên cổng thông tin điện tử Bộ Quốc phòng

Các vùng cấm bay và hạn chế sử dụng phương tiện bay không người lái đã được thiết lập tại một số địa điểm. Do đó, những người điều khiển flycam cần hiểu rõ những khu vực bị hạn chế để có thể lập kế hoạch bay một cách an toàn và hợp pháp. Nhân dân có thể tra cứu trên trang thông tin điện tử https://cambay.mod.gov.vn/ (khu vực màu đỏ áp dụng cho vùng cấm bay, khu vực màu vàng áp dụng cho vùng hạn chế bay). Ngoài ra:

Khu vực hạn chế bay Flycam bao gồm:

- Khu vực vùng trời có độ cao lớn hơn 120 m so với địa hình. Điều này có nghĩa là bạn không được phép bay Flycam ở những khu vực có độ cao trên 120 m so với mặt đất hoặc địa hình.

- Khu vực tập trung đông người. Đây là các khu vực có nhiều người hoặc tập trung đám đông, ví dụ như sự kiện thể thao, buổi hội họp, hoặc các cuộc tụ tập đông người khác. Trong những nơi này, bạn cũng không được phép sử dụng Flycam.

Khu vực cấm bay Flycam gồm:

- Khu vực các công trình quốc phòng và khu quân sự đặc biệt quan trọng do Chính phủ ủy quyền cho Bộ Quốc phòng trực tiếp chỉ đạo việc quản lý, bảo vệ. Đây là các khu vực quân sự quan trọng, và bay Flycam ở đây hoàn toàn bị cấm vì liên quan đến an ninh quốc gia.

- Khu vực trụ sở làm việc của các cơ quan quan trọng như Đảng, Nhà nước, Quốc hội, Chính phủ, các ban, bộ, ngành trung ương, cơ quan đại diện ngoại giao và tổ chức quốc tế tại Việt Nam. Các khu vực này cũng cấm bay Flycam để đảm bảo an ninh và sự riêng tư của cơ quan quan trọng và tổ chức này.

Khu vực cấm bay thuộc Cảng hàng không quốc tế Liên Khương, Sân bay Phan Thiết, khu vực biên giới giáp Campuchia.

Được áp dụng theo Quyết định số 18/2020/QĐ-TTg ngày 10/6/2020 của Thủ tướng Chính phủ quy định Thiết lập khu vực cấm bay, khu vực hạn chế bay đối với tàu bay không người lái và các phương tiện bay siêu nhẹ.

Để hiểu đơn giản, khu vực hạn chế bay Flycam là nơi có giới hạn nhất định mà bạn chỉ được bay Flycam trong điều kiện nghiêm ngặt hoặc cần có sự đồng ý đặc biệt. Trong khi đó, khu vực cấm bay Flycam là những nơi hoàn toàn không được phép bay Flycam vì liên quan đến quốc phòng, an ninh, hoặc sự riêng tư quan trọng.

Phòng An ninh kinh tế