Sau khi Quyết định được ban hành, trên không gian mạng xuất hiện một số thông tin suy diễn sai lệch, cho rằng Nhà nước “bắt buộc kết nối mọi camera” hoặc “xâm phạm quyền riêng tư”. Đây là những thông tin không đúng bản chất của chính sách, dễ gây hiểu lầm trong Nhân dân. Để các tổ chức, doanh nghiệp và cá nhân hiểu đúng, Công an tỉnh Lâm Đồng thông tin, hướng dẫn một số nội dung cốt lõi như sau:
Việc kết nối được thực hiện trên nguyên tắc tự nguyện, không bắt buộc
Theo Phương án ban hành kèm theo Quyết định số 502/QĐ-TTg, việc kết nối, chia sẻ dữ liệu camera của cá nhân, hộ gia đình, doanh nghiệp được thực hiện trên nguyên tắc tự nguyện, theo cơ chế thỏa thuận.
Cụ thể, tại điểm c, khoản 3, Mục III Phương án ban hành kèm theo Quyết định số 502/QĐ-TTg quy định: “Dữ liệu từ các hệ thống camera của tổ chức, doanh nghiệp, cá nhân trên địa bàn được chia sẻ theo cơ chế thỏa thuận thông qua các điểm tập trung kết nối đến Trung tâm camera giám sát Công an cấp xã, bảo đảm tuân thủ các quy định pháp luật về an ninh, an toàn thông tin và bảo vệ dữ liệu cá nhân”.
Bên cạnh đó, khoản 1, Điều 18 Luật Dữ liệu năm 2024 quy định: “Khuyến khích tổ chức, cá nhân trong nước và ngoài nước cung cấp dữ liệu thuộc quyền sở hữu cho cơ quan nhà nước”. Điều này đồng nghĩa với việc các tổ chức, doanh nghiệp và cá nhân có quyền lựa chọn “có” hoặc “không” chia sẻ dữ liệu camera theo quy định.
Chỉ khuyến khích kết nối camera hướng ra khu vực công cộng
Mục tiêu chính của phương án là tích hợp dữ liệu phục vụ công tác phòng, chống tội phạm, bảo đảm trật tự, an toàn giao thông và nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về an ninh, trật tự. Do đó, việc kết nối chỉ khuyến khích áp dụng đối với các mắt camera đặt tại vị trí công cộng hoặc bán công cộng như cổng nhà, mặt tiền, ngõ đi chung, khu vực kinh doanh, tuyến đường dân sinh.
Quyết định không can thiệp, không yêu cầu trích xuất hình ảnh bên trong không gian sinh hoạt nội bộ, riêng tư của gia đình.
Dữ liệu cá nhân được bảo vệ, bảo mật theo quy định pháp luật
Hệ thống tiếp nhận thông qua Nền tảng tích hợp dữ liệu do Bộ Công an xây dựng, quản lý, vận hành, được trang bị các cơ chế bảo mật chặt chẽ. Cơ quan Công an tiếp nhận dữ liệu có trách nhiệm bảo vệ bí mật thông tin theo đúng quy định của pháp luật về dữ liệu, an ninh, an toàn thông tin và bảo vệ dữ liệu cá nhân.
Mọi hoạt động khai thác dữ liệu đều được phân quyền, quản lý và lưu vết nhật ký hệ thống, bảo đảm đúng mục đích, đúng thẩm quyền, không để xảy ra tình trạng lạm dụng, khai thác trái phép thông tin, dữ liệu.
Lộ trình triển khai rõ ràng, không thực hiện đồng loạt
Mục tiêu chung của Phương án là bảo đảm triển khai việc kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa các hệ thống camera giám sát an ninh, trật tự, xử lý vi phạm và điều hành giao thông với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư; đồng thời chia sẻ dữ liệu với Trung tâm giám sát, điều hành đô thị thông minh nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về bảo đảm an ninh, trật tự, tạo môi trường an toàn, ổn định phục vụ phát triển kinh tế - xã hội bền vững, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân.
Phương án xác định lộ trình thực hiện cụ thể, bảo đảm tính khả thi. Từ nay đến hết năm 2027, tập trung chuẩn bị hạ tầng kỹ thuật và thực hiện tích hợp các hệ thống camera do lực lượng Công an đầu tư hoặc camera của các cơ quan nhà nước; đồng thời thí điểm triển khai tại một số địa phương.
Từ ngày 01/01/2028, mới bắt đầu mở rộng xã hội hóa, triển khai kết nối thí điểm và nhân rộng đối với camera của hộ dân cư, doanh nghiệp trên tinh thần đồng thuận, Nhà nước và Nhân dân cùng làm.
Hướng dẫn dành cho người dân, doanh nghiệp có nguyện vọng chia sẻ camera
Người dân, tổ chức có camera bao quát các tuyến đường, ngõ xóm, khu vực công cộng, có nguyện vọng tham gia đóng góp cho phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc có thể chủ động liên hệ trực tiếp với Công an cấp xã nơi cư trú hoặc nơi đặt hệ thống camera.
Sau khi tiếp nhận thông tin, lực lượng Công an cấp xã sẽ phối hợp với gia đình, tổ chức khảo sát vị trí, góc quét camera, bảo đảm chỉ khai thác góc quét khu vực công cộng, không ảnh hưởng đến không gian riêng tư của cá nhân, hộ gia đình.
Trên cơ sở thống nhất, hai bên sẽ thỏa thuận phương án kết nối kỹ thuật thông qua các điểm tập trung dữ liệu an toàn về Trung tâm camera giám sát của Công an cấp xã, bảo đảm đúng quy định pháp luật.
Lợi ích chung vì sự an toàn của cộng đồng
Khi tham gia vào mạng lưới camera an ninh, mỗi gia đình, cơ quan, doanh nghiệp sẽ trở thành một “mắt xích” quan trọng trong việc giám sát, bảo đảm an ninh, trật tự công cộng; góp phần xóa bỏ “điểm mù” an ninh, hỗ trợ phủ kín những khu vực mà hệ thống camera chuyên dụng của Nhà nước chưa bao quát đầy đủ.
Việc hình thành hệ thống camera an ninh giám sát tại các khu vực công cộng còn góp phần nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của người dân, điều chỉnh hành vi, xây dựng nếp sống văn minh, giảm thiểu các hành vi vi phạm pháp luật trong cộng đồng.
Bên cạnh đó, việc chia sẻ hệ thống camera còn hỗ trợ lực lượng Công an trong việc phát hiện sớm các sự cố như hỏa hoạn, tai nạn, tìm kiếm người mất tích để có phương án cứu hộ, hỗ trợ kịp thời; phục vụ công tác phòng ngừa, phát hiện, đấu tranh phòng, chống tội phạm; nâng cao hiệu quả bảo đảm an ninh, trật tự, trật tự, an toàn giao thông, quản lý nhà nước và xây dựng đô thị thông minh.
Có thể thấy, Quyết định số 502/QĐ-TTg là chủ trương phù hợp với yêu cầu thực tiễn, hài hòa giữa lợi ích cộng đồng và quyền cá nhân. Đây không chỉ là giải pháp kỹ thuật, mà còn thể hiện sự đổi mới trong tư duy quản lý, chuyển từ quản lý hành chính sang phục vụ, đồng hành cùng Nhân dân trong giữ gìn, bảo đảm an ninh, trật tự xã hội.
Trong bối cảnh hiện nay, mỗi người dân cần nâng cao kiến thức pháp luật, kỹ năng sử dụng mạng xã hội; tỉnh táo nhận diện, phân tích, đánh giá thông tin trước khi chia sẻ, lan truyền. Đồng thời, kiên quyết đấu tranh, phản bác các luận điệu sai trái, xuyên tạc, thù địch nhằm chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc, góp phần xây dựng môi trường thông tin lành mạnh, an toàn và giữ vững an ninh, trật tự trên địa bàn.
Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao