Theo dự thảo thì khi Thông tư được ban hành sẽ thay thế Thông tư số 73/2019/TT-BCA ngày 12/12/2019 của Bộ trưởng Bộ Công an. So với Thông tư số 73/2019/TT-BCA, dự thảo Thông tư quy định về thực hiện dân chủ trong cơ sở giam giữ phạm nhân, cơ sở giáo dục bắt buộc, trường giáo dưỡng thuộc Bộ Công an có nhiều điểm mới, chính sách nổi bật, như sau:     

Cụ thể, bổ sung nguyên tắc tại khoản 4 Điều 3 trong dự thảo Thông tư "Bảo đảm công khai, công bằng, minh bạch trong thực hiện dân chủ trong cơ sở giam giữ phạm nhân, cơ sở giáo dục bắt buộc, trường giáo dưỡng". Thực tế, mục tiêu cơ bản của thực hiện dân chủ trong cơ sở giam giữ phạm nhân, cơ sở giáo dục bắt buộc, trường giáo dưỡng là phát huy quyền làm chủ và tôn trọng, bảo vệ các quyền, nghĩa vụ và lợi ích hợp pháp của phạm nhân tại cơ sở giam giữ phạm nhân, trại viên tại cơ sở giáo dục bắt buộc, học sinh tại trường giáo dưỡng. Việc thực hiện nguyên tắc này sẽ góp phần giúp cho phạm nhân, trại viên, học sinh nhận thức được trách nhiệm của bản thân và tăng cường việc giám sát thực hiện của các cơ quan, tổ chức, cá nhân khác trong công tác thi hành án phạt tù, thi hành quyết định đưa vào cơ sở giáo dục bắt buộc, trường giáo dưỡng.

Bổ sung những nội dung thông báo công khai tại Điều 4 trong dự thảo Thông tư, gồm: Khoản 2 thông báo công khai về quyền, nghĩa vụ của phạm nhân, trại viên, học sinh theo quy định của pháp luật; Khoản 5 thông báo công khai về chế độ liên lạc điện thoại hoặc kết nối hình ảnh, âm thanh bằng phương tiện điện tử với người thân thích ở trong nước theo quy định của pháp luật; Khoản 9 thông báo công khai về mã QR hoặc số tài khoản của cơ sở giam giữ phạm nhân, cơ sở giáo dục bắt buộc, trường giáo dưỡng để phục vụ gửi tiền lưu ký cho phạm nhân, trại viên, học sinh. Bảo mật thông tin cá nhân người gửi và người nhận khi thực hiện giao dịch. 

Bổ sung hình thức công khai tại khoản 5 Điều 5 trong dự thảo Thông tư với nội dung: Công khai trên các trang Fanpage của các cơ sở giam giữ phạm nhân, cơ sở giáo dục bắt buộc, trường giáo dưỡng thuộc Bộ Công an.  

Bổ sung tại Điều 6 trong dự thảo Thông tư về số điện thoại đường dây nóng tiếp nhận phản ánh trong giờ hành chính các ngày làm việc của cơ sở giam giữ phạm nhân, cơ sở giáo dục bắt buộc, trường giáo dưỡng. 

Bổ sung khoản 4 Điều 7 trong dự thảo Thông tư với nội dung: Tôn vinh những gương người tốt, việc tốt trong công tác quản lý, giáo dục, cải tạo phạm nhân; quản lý, giáo dục trại viên, học sinh ở cơ sở giam giữ phạm nhân, cơ sở giáo dục bắt buộc, trường giáo dưỡng thuộc Bộ Công an. 

Dự thảo Thông tư cũng bổ sung khoản 4 Điều 8 trong dự thảo Thông tư với nội dung: Phạm nhân, trại viên, học sinh không được lợi dụng quyền dân chủ để gây mất an ninh, trật tự trong cơ sở giam giữ phạm nhân, cơ sở giáo dục bắt buộc, trường giáo dưỡng. 

Việc bổ sung những nội dung trên nhằm phát huy quyền làm chủ của nhân dân, huy động sức mạnh tổng hợp của Nhân dân trong việc quản lý, giáo dục, cải tạo phạm nhân; quản lý, giáo dục trại viên, học sinh; bảo đảm cho phạm nhân, trại viên, học sinh thực hiện đầy đủ quyền, nghĩa vụ và lợi ích hợp pháp theo quy định của pháp luật.