Việc sửa đổi, bổ sung Luật Lý lịch tư pháp không chỉ hoàn thiện các quy định pháp luật mà còn thể hiện sự đổi mới trong phương thức quản lý nhà nước, từ quản lý hành chính truyền thống sang quản lý trên nền tảng dữ liệu số. Theo đó, các cơ quan nhà nước tăng cường kết nối, chia sẻ, khai thác thông tin, từng bước giảm yêu cầu người dân cung cấp giấy tờ, góp phần rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục hành chính, nâng cao chất lượng phục vụ Nhân dân.

1. Những điểm mới nổi bật của Luật Lý lịch tư pháp sửa đổi

Luật số 107/2025/QH15 có nhiều nội dung mới, tập trung vào đổi mới công tác quản lý nhà nước, hoàn thiện cơ sở dữ liệu lý lịch tư pháp và đơn giản hóa thủ tục cấp Phiếu lý lịch tư pháp.

Thứ nhất, hoàn thiện các quy định về quản lý nhà nước trong lĩnh vực lý lịch tư pháp, phù hợp với việc chuyển giao nhiệm vụ quản lý nhà nước về lý lịch tư pháp từ Bộ Tư pháp sang Bộ Công an.

Thứ hai, xây dựng, quản lý cơ sở dữ liệu lý lịch tư pháp tập trung, thống nhất tại Bộ Công an; tăng cường kết nối, đồng bộ, chia sẻ thông tin với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và các cơ sở dữ liệu chuyên ngành.

Thứ ba, đẩy mạnh cấp Phiếu lý lịch tư pháp điện tử thông qua ứng dụng định danh quốc gia VNeID và dịch vụ công trực tuyến. Phiếu lý lịch tư pháp bản điện tử và bản giấy có giá trị pháp lý như nhau; thông tin lý lịch tư pháp được cập nhật, hiển thị trên VNeID theo quy định.

Thứ tư, quy định chặt chẽ hơn việc yêu cầu cung cấp, quản lý và sử dụng thông tin lý lịch tư pháp; bảo vệ quyền riêng tư, dữ liệu cá nhân, đặc biệt là thông tin liên quan đến án tích.

Thứ năm, tăng cường khai thác, kết nối, chia sẻ thông tin lý lịch tư pháp giữa các cơ quan nhà nước, hạn chế việc yêu cầu người dân trực tiếp cung cấp Phiếu lý lịch tư pháp trong những trường hợp pháp luật quy định.

Thứ sáu, rút ngắn thời hạn giải quyết yêu cầu cấp Phiếu lý lịch tư pháp xuống còn 05 ngày làm việc; trường hợp cần xác minh thêm thông tin, thời hạn giải quyết có thể kéo dài nhưng không quá 15 ngày.

Những quy định mới góp phần đơn giản hóa thủ tục hành chính, giảm thời gian, chi phí thực hiện, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước và tạo thuận lợi cho người dân trong khai thác, sử dụng thông tin lý lịch tư pháp.

2. Người dân cần lưu ý những gì khi thực hiện thủ tục cấp Phiếu lý lịch tư pháp?

Để bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp khi thực hiện thủ tục cấp Phiếu lý lịch tư pháp, người dân cần nắm rõ các quy định mới, lựa chọn hình thức thực hiện phù hợp và chủ động bảo vệ thông tin cá nhân.

Theo quy định, công dân Việt Nam và người nước ngoài đã hoặc đang cư trú tại Việt Nam từ đủ 16 tuổi trở lên có quyền yêu cầu cơ quan có thẩm quyền cấp Phiếu lý lịch tư pháp của mình.

Người dân được khuyến khích thực hiện thủ tục trực tuyến thông qua ứng dụng định danh quốc gia VNeID hoặc Cổng Dịch vụ công Quốc gia. Việc nộp hồ sơ trực tiếp hoặc qua dịch vụ bưu chính được thực hiện đối với các trường hợp đáp ứng điều kiện theo quy định.

Đặc biệt, người dân cần lưu ý, cơ quan, tổ chức, cá nhân không được yêu cầu cá nhân cung cấp Phiếu lý lịch tư pháp số 2. Đối với Phiếu lý lịch tư pháp số 1 hoặc thông tin lý lịch tư pháp, việc yêu cầu cung cấp chỉ được thực hiện trong những trường hợp pháp luật cho phép. Người dân cần chủ động bảo vệ thông tin lý lịch tư pháp, không tùy tiện chia sẻ tài khoản định danh điện tử, mã xác thực và dữ liệu cá nhân cho người khác.

Khi thực hiện thủ tục, cần kiểm tra, đối chiếu thông tin cá nhân, bảo đảm thông tin định danh chính xác, đầy đủ. Trường hợp phát hiện thông tin lý lịch tư pháp chưa chính xác hoặc chưa được cập nhật, người dân cần liên hệ cơ quan có thẩm quyền để được hướng dẫn kiểm tra, điều chỉnh và giải quyết theo quy định.

3. Điều kiện và cách thức đề nghị cấp bổ sung Phiếu lý lịch tư pháp bản giấy

Phiếu lý lịch tư pháp điện tử và bản giấy có giá trị pháp lý như nhau. Tuy nhiên, thực tế một số cơ quan, tổ chức nước ngoài vẫn yêu cầu công dân xuất trình Phiếu lý lịch tư pháp bản giấy khi thực hiện các thủ tục liên quan đến xuất khẩu lao động, định cư, du học hoặc nhập quốc tịch nước ngoài.

Để bảo đảm quyền lợi chính đáng của công dân trong những trường hợp này, Bộ Công an thực hiện cấp bổ sung tối đa 02 Phiếu lý lịch tư pháp bản giấy, không thu phí đối với công dân đã được cấp Phiếu lý lịch tư pháp điện tử và đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo hướng dẫn.

Cụ thể, công dân phải chứng minh được mục đích sử dụng Phiếu lý lịch tư pháp bản giấy để thực hiện thủ tục với cơ quan đại diện ngoại giao nước ngoài. Tài liệu chứng minh có thể là hợp đồng cung ứng lao động, hợp đồng lao động với người sử dụng lao động ở nước ngoài, giấy báo nhập học hoặc các giấy tờ liên quan đến mục đích sử dụng Phiếu.

Đồng thời, công dân phải cung cấp tài liệu thể hiện cơ quan đại diện ngoại giao nước ngoài yêu cầu xuất trình Phiếu lý lịch tư pháp bản giấy, chẳng hạn danh mục giấy tờ hoặc thành phần hồ sơ phục vụ thủ tục xuất khẩu lao động, du học, định cư, nhập quốc tịch nước ngoài có yêu cầu Phiếu lý lịch tư pháp bản gốc, bản giấy.

Đối với trường hợp đủ điều kiện cấp bổ sung, công dân có thể trực tiếp đến cơ quan có thẩm quyền cấp Phiếu lý lịch tư pháp hoặc sử dụng tài khoản định danh điện tử mức độ 2 đăng nhập Hệ thống quản lý thông tin lý lịch tư pháp tại địa chỉ https://lltp.bocongan.gov.vn để tra cứu Phiếu lý lịch tư pháp điện tử đã được cấp và thực hiện thủ tục đề nghị cấp bổ sung bản giấy.

Khi thực hiện trực tiếp, công dân xuất trình các giấy tờ, tài liệu chứng minh mục đích sử dụng và yêu cầu xuất trình Phiếu bản giấy. Trường hợp thực hiện trên hệ thống trực tuyến, công dân đính kèm bản quét các tài liệu cần thiết để hoàn thiện hồ sơ.

Lưu ý: Việc cấp bổ sung tối đa 02 Phiếu lý lịch tư pháp bản giấy miễn phí chỉ áp dụng đối với công dân đã được cấp Phiếu điện tử và đáp ứng các điều kiện nêu trên. Đây là chính sách hỗ trợ đối với trường hợp có nhu cầu sử dụng bản giấy trong thủ tục liên quan đến cơ quan đại diện ngoại giao nước ngoài, không áp dụng mặc nhiên cho tất cả yêu cầu cấp Phiếu lý lịch tư pháp bản giấy.

Công dân có thể liên hệ số điện thoại 0693.458.277 để được hướng dẫn thực hiện thủ tục.

Bên cạnh việc triển khai các quy định mới của Luật Lý lịch tư pháp, Phòng Hồ sơ nghiệp vụ Công an tỉnh Lâm Đồng đang thực hiện đợt cao điểm 180 ngày làm sạch, chuẩn hóa thông tin và hiển thị thông tin lý lịch tư pháp trên ứng dụng VNeID, góp phần nâng cao chất lượng dữ liệu, tạo thuận lợi cho người dân trong quá trình khai thác, sử dụng thông tin lý lịch tư pháp.

Để bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của mình, người dân đang lưu giữ các giấy tờ liên quan đến án tích có thể sao y, gửi đến Phòng Hồ sơ nghiệp vụ Công an tỉnh Lâm Đồng để phục vụ công tác rà soát, đối chiếu, cập nhật thông tin theo quy định.

Địa chỉ tiếp nhận: Bộ phận Lý lịch tư pháp, số 19A Trần Phú, phường Xuân Hương – Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng. Số điện thoại liên hệ: 0693.458.277.

Việc chủ động rà soát, chuẩn hóa và cập nhật thông tin lý lịch tư pháp không chỉ góp phần nâng cao hiệu quả công tác quản lý nhà nước mà còn bảo đảm thông tin của công dân được quản lý chính xác, đầy đủ, phục vụ tốt hơn nhu cầu giải quyết thủ tục hành chính và khai thác các tiện ích trên môi trường số.

Phòng Hồ sơ nghiệp vụ