Ngày 18/11/1930, Ban Thường vụ Trung ương Đảng ra Chỉ thị về việc thành lập Hội Phản đế đồng minh, tổ chức tiền thân đầu tiên của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam. Đây là dấu mốc quan trọng trong lịch sử cách mạng Việt Nam, thể hiện chủ trương tập hợp, đoàn kết các giai cấp, tầng lớp, dân tộc, tôn giáo và những người Việt Nam yêu nước thành lực lượng thống nhất vì mục tiêu chung. Trải qua 96 năm với nhiều tên gọi và hình thức tổ chức phù hợp từng giai đoạn lịch sử, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam không ngừng phát triển, phát huy vai trò tập hợp, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc, đóng góp quan trọng vào sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Đại đoàn kết toàn dân tộc là truyền thống quý báu, giá trị cốt lõi, xuyên suốt của Đảng ta. Ảnh tư liệu

Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định: “Đoàn kết, đoàn kết, đại đoàn kết. Thành công, thành công, đại thành công”. Lời dạy của Người không chỉ là phương châm tập hợp lực lượng trong sự nghiệp đấu tranh giành độc lập dân tộc mà còn có ý nghĩa chiến lược đối với công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Bởi mọi chủ trương, chính sách chỉ thực sự đi vào cuộc sống, phát huy hiệu quả khi nhận được sự đồng tình, hưởng ứng và tham gia tích cực của Nhân dân.

Trong nhiệm vụ bảo đảm an ninh, trật tự, sức mạnh đại đoàn kết có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. An ninh, trật tự luôn gắn với quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng và cuộc sống bình yên của mỗi người dân. Một địa bàn ổn định không chỉ thể hiện ở việc phòng ngừa, đấu tranh hiệu quả với tội phạm, vi phạm pháp luật mà còn ở khả năng phát hiện, giải quyết kịp thời những vấn đề phát sinh từ cơ sở; củng cố niềm tin của Nhân dân đối với cấp ủy, chính quyền, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật và trách nhiệm tham gia bảo vệ lợi ích chung của cộng đồng.

Nếu đại đoàn kết tạo nên nền tảng chính trị - xã hội rộng lớn, quy tụ các tầng lớp Nhân dân dưới sự lãnh đạo của Đảng, thì thế trận lòng dân được hình thành, củng cố từ niềm tin, sự đồng thuận, tinh thần gắn bó và trách nhiệm của Nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và cộng đồng. Khi được phát huy trong nhiệm vụ bảo vệ an ninh, trật tự, sức mạnh ấy trở thành nguồn lực quan trọng để xây dựng thế trận an ninh nhân dân, gắn kết chặt chẽ với thế trận quốc phòng toàn dân, tạo nền tảng bảo vệ cuộc sống bình yên của Nhân dân.

Vì vậy, xây dựng thế trận lòng dân không chỉ dừng lại ở tuyên truyền, vận động hay phát động phong trào mà phải được thể hiện bằng hiệu quả lãnh đạo, quản lý; thực hành dân chủ, tôn trọng và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của người dân; kịp thời giải quyết những vấn đề phát sinh từ thực tiễn.

Trong quá trình đó, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam giữ vai trò quan trọng trong tập hợp, vận động các tầng lớp Nhân dân, phát huy quyền làm chủ, thực hiện giám sát, phản biện xã hội và kết nối các tổ chức, cá nhân cùng tham gia giải quyết những vấn đề chung của cộng đồng. Sự phối hợp giữa Mặt trận, các tổ chức thành viên với lực lượng Công an góp phần đưa chủ trương bảo đảm an ninh, trật tự đến gần Nhân dân, tạo sự đồng thuận và phát huy trách nhiệm của cộng đồng trong thực hiện nhiệm vụ.

Lâm Đồng sau hợp nhất - không gian mới, yêu cầu mới

Từ ngày 01/7/2025, tỉnh Lâm Đồng được hình thành trên cơ sở hợp nhất ba tỉnh Lâm Đồng, Bình Thuận và Đắk Nông, mở ra không gian phát triển rộng lớn, trải dài từ vùng biển phía Đông qua các khu vực đô thị, trung du, cao nguyên đến tuyến biên giới. Sự đa dạng về địa hình, dân cư, dân tộc, tôn giáo và điều kiện kinh tế - xã hội tạo nên những tiềm năng, lợi thế mới, đồng thời đặt ra yêu cầu cao hơn đối với công tác củng cố khối đại đoàn kết và bảo đảm an ninh, trật tự.

Mỗi khu vực có những đặc điểm, yêu cầu riêng trong công tác bảo đảm an ninh, trật tự. Tại các đô thị, khu du lịch và địa bàn tập trung đông dân cư, cần chú trọng phòng ngừa tội phạm, bảo đảm trật tự công cộng, an toàn giao thông và an ninh trên không gian mạng. Trong khi đó, ở khu vực nông thôn, vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, việc nắm chắc tình hình, giải quyết mâu thuẫn trong Nhân dân, phòng ngừa vi phạm pháp luật từ cơ sở có ý nghĩa quan trọng.

Thực tiễn đó đòi hỏi phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc phải thống nhất về mục tiêu nhưng linh hoạt về phương thức, phù hợp với đặc điểm từng địa bàn; chú trọng hiệu quả thực chất, tránh triển khai máy móc hoặc chạy theo số lượng mô hình, thành tích hình thức.

Lâm Đồng có nhiều cộng đồng dân tộc cùng sinh sống như K'Ho, Mạ, Churu, M'Nông, Êđê, Chăm… Vì vậy, việc phát huy vai trò của già làng, trưởng thôn, người có uy tín và chức sắc tôn giáo có ý nghĩa thiết thực trong công tác tuyên truyền, vận động Nhân dân. Với uy tín, sự am hiểu phong tục, tập quán và tiếng nói gần gũi với cộng đồng, họ là những cầu nối quan trọng giúp người dân nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, xây dựng đời sống văn hóa, giải quyết mâu thuẫn và củng cố tình đoàn kết giữa các cộng đồng dân cư.

Ông Giàng Seo Pao, Trưởng Ban Mặt trận Tổ quốc thôn Bắc Nguyên, xã Đam Rông 2 trao đổi với cán bộ Công an về tình hình an ninh, trật tự trên địa bàn

Bên cạnh những vấn đề truyền thống, sự phát triển của không gian mạng cũng đặt ra thách thức mới đối với việc củng cố khối đại đoàn kết. Thông tin sai sự thật, nội dung kích động chia rẽ dân tộc, tôn giáo hoặc lợi dụng những vụ việc phức tạp để gây hoang mang có thể tác động tiêu cực đến nhận thức, tâm lý và sự đồng thuận trong xã hội.

Trước tình hình đó, cùng với việc phát hiện, đấu tranh, xử lý các hành vi vi phạm pháp luật, cần chú trọng cung cấp thông tin chính xác, kịp thời; tăng cường đối thoại, giải thích và giải quyết những vấn đề chính đáng mà người dân quan tâm. Khi người dân được tiếp cận thông tin đầy đủ, quyền lợi hợp pháp được tôn trọng và những vướng mắc được tháo gỡ kịp thời, sẽ góp phần hạn chế các yếu tố có nguy cơ gây chia rẽ, ảnh hưởng đến khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

Chuyển hóa sức mạnh đoàn kết thành thế trận an ninh nhân dân vững chắc

Sức mạnh đại đoàn kết được phát huy khi chuyển hóa thành sự đồng thuận, ý thức trách nhiệm và hành động cụ thể của mỗi người dân trong xây dựng, bảo vệ cộng đồng. Đó là việc tự giác chấp hành pháp luật, quan tâm, giúp đỡ nhau, giữ gìn tình làng nghĩa xóm, chủ động phản ánh những hành vi vi phạm và cùng tham gia bảo vệ cuộc sống bình yên. Khi Nhân dân thực sự trở thành chủ thể trong xây dựng, bảo vệ cộng đồng, sức mạnh đoàn kết sẽ góp phần củng cố thế trận an ninh nhân dân ngay từ cơ sở.

Để thực hiện hiệu quả nhiệm vụ này, cần phát huy sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị. Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức thành viên thực hiện tốt vai trò tập hợp, vận động, tạo sự đồng thuận trong Nhân dân; lực lượng Công an chủ động tham mưu, hướng dẫn, phối hợp và phát huy vai trò nòng cốt trong bảo đảm an ninh, trật tự. Đồng thời, những thông tin, phản ánh, kiến nghị của người dân cần được tiếp nhận, xem xét, giải quyết đúng quy định, qua đó tăng cường mối quan hệ gắn bó giữa lực lượng chức năng với cộng đồng.

Tổ tuần tra Nhân dân trên địa bàn xã Đức Lập tổ chức tuần tra bảo đảm an ninh, trật tự trên địa bàn xã

Bên cạnh đó, hiệu quả phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc cần được đánh giá bằng những chuyển biến cụ thể về an ninh, trật tự và mức độ tham gia thực chất của người dân, thay vì chỉ dựa vào số lượng mô hình hay thành tích báo cáo. Những mô hình hiệu quả, được Nhân dân tự giác hưởng ứng cần được duy trì, nhân rộng; những cách làm hình thức, không còn phù hợp cần được kịp thời điều chỉnh.

Khi mỗi người dân được tôn trọng, tạo điều kiện đóng góp và nhận thấy rõ vai trò của mình trong công việc chung, phong trào sẽ có sức sống và khả năng lan tỏa bền vững. Đây cũng là cơ sở để củng cố niềm tin, tăng cường sự gắn bó và phát huy trách nhiệm của cộng đồng trong bảo vệ an ninh, trật tự.

Sức mạnh đại đoàn kết vì thế không chỉ được thể hiện ở sự thống nhất về nhận thức mà còn ở khả năng quy tụ Nhân dân cùng hành động vì lợi ích chung, chuyển sự đồng thuận thành trách nhiệm bảo vệ cuộc sống bình yên. Đối với lực lượng Công an, xây dựng thế trận an ninh nhân dân vững chắc phải gắn với việc củng cố mối quan hệ mật thiết với Nhân dân, dựa vào Nhân dân để bảo vệ an ninh, trật tự và lấy kết quả phục vụ Nhân dân làm thước đo hiệu quả công tác.

Phòng Kỹ thuật nghiệp vụ và Ngoại tuyến